Oʻzbekiston 3,5 milliard kilovatt-soat quyosh va shamol energiyasini yoʻqotish xavfi ostida — Yevrosiyo taraqqiyot banki
Ortiqcha ishlab chiqarilgan energiyani qoʻshni mamlakatlarga uzatish taklif qilinmoqda, biroq buning uchun elektr tarmoqlarini kuchaytirish, boshqaruvni raqamlashtirish va yagona savdo meʼyorlarini joriy etish talab etiladi.
Oʻzbekiston energetika tizimining 2026–2028 yillarga moʻljallangan rejasiga koʻra, 2028 yil oxiriga kelib elektr ishlab chiqarishni majburiy qisqartirish qariyb 3,5 milliard kilovatt-soatga yetishi mumkin. Yevrosiyo taraqqiyot banki bunday xavfni tarmoqlarning cheklangan oʻtkazuvchanlik quvvati, zaxiralarning yetishmasligi va qisqa muddatli muvozanatlash tizimining rivojlanmagani bilan izohlamoqda.
Hisob-kitob mamlakatdagi qayta tiklanuvchi energetika quvvati 2028 yilga borib taxminan 11,4 gigavattgacha oshadi, degan shart asosida qilingan. 2030 yil uchun maqsadli koʻrsatkich 25 gigavatt etib belgilangan. Shu sababli infratuzilma rivoji ortda qolgan bir paytda stansiyalarni jadal ishga tushirish cheklovlar hajmini oshirishi mumkin.
2024 yilda Markaziy Osiyoning yagona energetika tizimidagi elektr energiyasi almashinuvi 12,1 milliard kilovatt-soatga yetdi — bu mintaqadagi isteʼmolning 8,5 foizini tashkil etadi. Yanada samarali savdo milliy tarmoqlarni yangilash, ishlash rejimlarini muvofiqlashtirish va transchegaraviy yetkazib berishlarni yanada kengaytirishni talab qiladi.
